Seyyit Usül Kültür Mrk.

Tarih içinde dergâhlar topluma; eğitim, sosyal, iktisat, güzel sanatlar, yiyecek ve barınma… vb. konularda hizmet sunmuşlardır.
Bursa’da XV. yüzyılda, Emir Sultan, Seyyid Nâsır, Seyyid Nimetullah, Ali Dede ve Baba Zâkir gibi dervişlerle beraber Buhara’dan gelen Seyyid Usûl tarafından kurulan SEYYİD USÛL DERGÂHI (KÜLLİYESİ) tamirlerle günümüze kadar kısmen ayakta kalan ender yapılardan birisidir. Külliyenin kurucusu Seyyid Usûl’dur.
Seyyid Usûl’un hayatı hakkında fazla bilgi yoktur. Bursa hakkında bilgi veren kaynakların tamamında şu bilgiler vardır: Buharalı olduğu, Emir Sultan ve diğer dervişlerle beraber, Buhara’dan hacca gittiği ve hac dönüşü, birlikte Anadolu’ya geldiği, şu andaki dergâhını kurarak halkı irşad ettiği, vefat ettiğinde de (894/1489) dergâhın haziresine defn edildiğidir.
Kurmuş olduğu külliye vefatından sonra da hizmete devam etmiş, 7 Rebiülevvel 956 (5 Nisan 1549) tarihli bir kayıtta dergâhta şeyh olan Seyyid Mustafa’nın vefat ettiği, yerine ise Seyyid Mustafa adında başka birisinin göreve getirildiği ifade edilmektedir.
Zamanla harap olan külliye, Peri Peyker Cafer Çelebi tarafından, yan tarafına yaklaşık 1555 yılında yapılan medrese binası ilave edilmiş ve bir müddet, medrese binası olarak hizmet vermiştir. Bazı kaynaklarda dergâh binasının medreseye dönüştürüldüğü de yazılmaktadır. Bu tarihten itibaren medrese, görev yapan kimi müderrisler, diğer görevliler hakkında bilgi bulunmaktadır.
1216/1801 tarihinde Bursa’da büyük bir yangın çıkmış ve yangında Bursa’nın birçok yapılarıyla birlikte medrese olarak kullanılan Seyyid Usûl Dergâhı dayanmıştır.
Şeyh Ahmed Efendi, H.1255 yılı Muharrem ayına kadar dergâhta görev yapmış ve adı geçen tarihte (Şubat 1810) vefat ederek, dergâhın haziresine defnedilmiştir.
Dergâh, bundan sonra da bir müddet boş kalmış, hatta harap olmuştur. 1251/1836 tarihinde, Eski Maliye Nâzırı Abdurrahman Nâfiz Paşa’nın tavassutuyla Şeyh Mehmed Emin Zuhûrî Efendi, dergâhın boş kalan arsasının üzerine bir tevhidhane ile birkaç odadan oluşan dergâhı yeniden yaptırmıştır.
Mehmed Emin Efendi, 1260/1844 tarihinde İstanbul’da vefat ederek, Beylerbeyi’ndeki Nakkaş Mezarlığı’na defnedil m iştir.
Uzun bir süre boş kalan yapı Abdi Efendi’nin görev alarak görevi esnasında 1306 (1889) tarihinde dergâhın bazı odalarını yaptırdığı gibi, 1319 (1901) tarihinde de tevhidhaneyi tamir ettirmiştir. Şeyh Abdi Efendi, yakalandığı hastalıktan kurtulamayarak 8 Receb 1343 (2 Şubat 1925) tarihinde vefat etmiştir.
Bu tarihten sonra kendi haline terk edilen bina, zamanla bakımsız kalarak harab olan tevhidhanesi ihya edilmeyip yıkılmış, son şeyh hayatta oldukça ailesi ile ikâmeti devam etmiş, daha sonra Vakıflar Müdürlüğü nün mensuplarına lojman olmuş, tamamen terk edildiğinde ise gayretli kimselere kiralanıp ikâmetle günümüze kadar getirilmiştir.
Vakıflar Genel Müdürlüğü Mülkiyetinde bulunan yapının Osman Gazi Belediyesinin talebi doğrultusunda 2005yılında tahsisi gerçekleştirilmiştir. Osmangazi Belediyesi tarafından başlatılan Tarihi ve Kültürel Mirası Koruma ve Yaşatma çalışmaları kapsamında ele alınan yapı Tahsis edildikten hemen sonra başlatılan Rölöve Restitüsyon ve Restorasyon çalışmaları 2006 yılı içerisinde BKTVBK onayına sunulmuştur. Bu çerçevede gerekli araştırma kazıları müze denetiminde gerçekleştirilmiştir. Proje onayından sonra başlatılan uygulama çalışmaları 2008 Nisan ayında tamamlanmıştır. Seyyid Usul Kültür Merkezi olarak hizmete açılacak olan mekan gerek bahçesiyle ve gerekse manevi atmosferiyle, zengin ve akademik kütüphanesiyle tüm ziyaretçilerin çaylarını hoş sohbetlerle içebilecekleri, aktiviteleri takip edecekleri önemli bir mekan olarak Bursa’ya kazandırılmıştır.
Bahçede bulunan haziredeki kabir taşları orijinal asli vesika olarak günümüze kadar gelebilmiştir. Bu vesikalar tarih, kültür ve gönül dostu M.Safiyüddin ERHAN tarafından tamir edilerek yeniden gün yüzüne çıkartılmışlardır. Burada dergâhta görev yapan şahıslara ait Osmanlı devrinin en eski ve en güzel mezar taşları bulunmaktadır.

Osmangazi Belediye Başkanlığı
Santral Garaj Mah. Ulubatlı Hasan Bulvarı No:6 RK.: 16200 Osmangazi – BURSA
Tel : +90.224 444 16 01 Fax: +90.224 270 70 63
www.osmangazi.bel.tr
osmangazi@osmangazi. bel .tr

İngilizce

The Islamic monasteries have provided people with education, economy, arts, food and accommodation services throughouthistory.
The SEYİD USUL Islamic monastery which was founded by Emir Sultan, Seyyid Nasır, Seyyid Nimetullah, Ali Dede and Baba Zakir, together with dervishes like Seyyid Usul from Buhara in Bursa in the XV century is one of the structures that cou İd partly survive until today.
The founderof the Islamic monastery is Seyyid Usul.
There is not much information about Seyyid Usûl’s life. Al of the information sources about Bursa have these: That he is from Buhara and he went to fulfill his hac duty from Buhara togethervvith Emir Sultan and otherdervishes and on the way back he came to Anatolia and founded his Islamic monastery and spiritually guided his people there and when he died in (849/1489) he was buried in the treasury of his monastery.
The monastery he founded continued after his death, according to a document dated “7 Rebiülevvel 956″ (5 April 1549) the sheikh of the monastery was Seyyid Mustafa and upon his death another person called Seyyid Mustafa replaced him.
An Islamic university was built next to the ruined monastery building in 1555 by Peri Peyker Cafer Çelebi and it served as the university building tor a while. Some sources note that the monastery was turned in o a university building. After this date there are bits and pieces of information about the tutors and staff of the university.
İn 1216/1801 there was a big fire in Bursa and like most of the buildings in Bursa The Seyyid Usul Monastery thatwas being used as the Islamic University was burned down.
Şeyh Ahmed Efendi served until, Islamic year 1255 and passed away on this day mentioned (February 1810) and was buried in the treasury of the monastery.
After this the monastery was left empty and in ruins. İn 1251/1836 with the intervention of the previous Minister of finance Abdurrahman Nâfiz Paşa a union building and another monastery with a few rooms were bu i İt on the land.
İn 1260/1844 Mehmed Emin Efendi died and was buried in the Nakkaş graveyard in Beylerbeyi, İstanbul.
The monastery which was left empty for a long time was later restored and some rooms were re built and even the union building was repaired by Abdi Efendi while his period of duty in 1319(1901). Sheikh Abdi Efendi was defeated by the illness he had and died on 8 Receb 1343 (2 February1925). After this the management of the monastery was given to Ali Haydar Efendi, the brother of Mehmed Şemsettin Efendi on 24 Receb 1343 (18 February 1925).
Ancak Ali Haydar Efendi’nin görevi kısa sürecektir, zira 30 Kasım 1925 günü yürürlüğe giren bir kanunla tüm tekke ve zaviyelerle beraber Seyyid Usul Dergâhı’ndaki resmi hizmetlerde sona ermiştir.
But this mission was not meant to last vey long, on 30 November 1925 a law was passed and ali the official activities atthese monasteries including Seyyid Usul’s were ended.
After this date the abandoned building was damaged in time and the union building was not attended properly, it was used by the last sheikh and his family until his death and later was used as a lodge for the Foundations Management members and when it was completely abandoned it was leased and attended by intent peopie and survived until the presentday.
The Building is owned by the Foundations General Management and in 2005 itvvasallocated upon the requestof Osmangazi Municipality.
The building survey, restoration and restitution that started right after the allocation of the building, as a part of the Protection and sustenanceof Historicai and Cultural Heritage program were ali presented to BKTVBKfor approvai in 2006. The necessary research excavations in this sense were commenced under the inspection of the museum. The application process that was started after the project approvai was completed in April 2008. The place is going to serve its visitors both with its academically rich library, garden and spiritual atmosphere, where they will enjoy the ir tea över soft talk, foilow the activities under the name Seyyid Usul Cultural Center.
The gravestones in the garden survived until the present day by confirmatories. These confirmatories were repaired and revealed again by a history and cuiture ad m irer M.Safiyüddin ERHAN. The most beautiful and oldest stones of the servants of Ottoman times that have served here at this monastery are in the garden.

Bir önceki panorama mız olan Atatürk Kongre ve Kültür Mrk. başlıklı panorama mızda bursa kültür sanat mekanları ve Kültür Merkezleri hakkında bilgiler verilmektedir.