Bursa Evleri


FOTOĞRAFLAR

MEKAN DETAYLARI

Bursa Mimari Evleri

Osmanlıların Başkentliğini yapmış olan Bursa’da külliyeler ve dini yapılar peş peşe birbirini izlerken sivil mimarlık örneği olan Bursa evleri de onların arasındaki boşluğu doldurmuştur.

Bursa evleri XV. Ve XVI.yüzyıla kadar kerpiçten yapılmıştır. Bu döneme ait evlerden yalnızca Somuncu Baba Evi günümüze kadar ulaşabilmiştir. XVI.yüzyıldan sonra da Bursa evlerinde kerpicin yerini ahşap malzemeler almıştır. Bu dönemden sonra evlerin alt katları yığma taş, kerpiç veya kerpiç dolgulu ahşap olarak yapılmıştır. Üst katlarda derzli tuğla dolgular ve ahşap malzeme ağırlık kazanmıştır. Bu dönemden kalan evlerin başında Mudanya’da üç ev, Bursa’da Üftade Tekkesi Evi ve Muradiye’deki bir başka ev günümüze kadar gelebilen örneklerdir.

XVIII.yüzyılın ikinci yarısına kadar olan yapılanmada İstanbul evleri örnek alınmış ve daha sonra da Barok, Rokoko ve Ampir üslupları sivil mimariyi etkilemiştir. XIX.yüzyıldan sonra yapılanmada yeni bir olgunun başladığı dikkati çekmektedir. Bu dönemde evlerin dış yüzeyleri ahşap striktürlü, kerpiç dolgu duvarlar üzerine de Bağdadi öncelik kazanmıştır. Bunların üzerleri de sıva ile örtülmüştür. Bu dönem evlerinde ahşap pencere söveleri, saçak süslemeleri, eliböğründeler ve kafesler de onları tamamlamıştır. Evlerin sıvanan yüzeyleri sarı, kırmızı, çivit mavisi ve yeşil gibi renklerle boyanmış ve böylece Bursa evlerinin karakteristik görünümü ortaya çıkmıştır.

Bursa’da sivil mimari genellikle iki katlı olup, ender de olsa üç katlı evlerde genellikle bir de ara katı eklenmiştir. Ara katlar genelde basık tavanlı, küçük pencereli olup, kolayca ısıtıldıklarından ötürü de bunlara kış katı ismi yakıştırılmıştır. Evlerin zemin katları taş duvarlı ve küçük pencereli, bahçe ile bütünleştikleri görülmektedir. Taşlık denilen bu mekanlarda mutfak, kiler, ahır gibi günlük gereksinimde kullanılan bölümler de eklenmiştir. Evlerin en önemli bölümü üst katlar olup, oldukça gösterişli bir merdivenle sofaya çıkılır ve odalar bu sofaya açılır. Aynı zamanda bu odalar dışarıya çıkıntılı cumbalarla da hem sokakla hem de bahçe ile bağlantılıdır.

Bursa evlerinde her oda ayrı bir özellik göstermektedir. Kafesli pencereleri, duvarlara yaslanan sedirleri ile ev halkının yaşamını geçirdiği mekanlardır. Odalardaki yüklükler, sağır duvarlarda düzenlenmiş ahşap dolaplar ve bazılarında yunmalık (gusülhane) denilen yıkanılan yatak odaları da yine bu kattadır.

Bursa evleri XIX.yüzyıla kadar açık sofalı olarak yapılmışlardır. Bu sofalı evlerde odalar, bazen I, bazen L, bazen de U tipi plan gösterirler. Genellikle büyük evlerde sofanın iki ucuna da odalar yapılmıştır. Bunlara U tipi planlı evler denilmektedir. XIX.yüzyılda orta sofalı veya karnıyarık denilen plan tipi çok sık kullanılmıştır.

Bursa evlerinin ahşap malzemesi Bursa’daki Tahtakale denilen semtteki satıcılardan sağlanırdı. Tahtakale’de marangozlar sürekli hazırlık yapar ve yeni yapılacak evlere malzeme hazırlarlardı. Bu malzemelerin başında kirişler, dikmeler, babalar, göğüslemeler, kafesler, kapılar, pencereler, söveler, saçak süslemeleri gelirdi. Bu malzeme ev yapan herkesin maddi gücüne göre de farklı farklı olurdu.

Bursa evlerinde çoğunlukla ikinci katlar dışarı çıkmalarla, şahnişlerle son derece hareketli bir görünümdedir. Bursa evlerinde orta ve kenar çıkmalı, çift çıkmalı ve üçgen çıkmalı gibi birbirine benzeyen ancak yine de birbirlerinden farklı örnekler ortaya konmuştur. Özellikle Bursa evlerinde orta sofadan merdivenle çıkılan çatı arasına rastlayan bölümde cihannüma denilen gösterişli bir bölüm yapılmıştır. Cihannümalı Bursa evlerinin kendine özgü bir görünümleri vardır.
XIX.yüzyılda konak diye isimlendirilen büyük boyuttaki Bursa evlerinde harem ve selamlık birbirinden ayrılmış ve kent dokusunda da önemli bir konuma ulaşmıştır. Ayrı kapılardan girilen, ayrı merdivenlerden çıkılan bu tür evlerde her iki bölüm arasında dönme dolaplar yapılmıştır. Örneğin selamlıktaki bir misafire sunulacak ikram haremde hazırlanır, dönme dolaba konur ve dolap döndürülerek selamlık tarafına iletilir. Selamlık kısmının en önemli odası konuklarla tahsis edilen baş odadır. Özellikle evin en manzaralı yerine yapılan baş oda, ağaç işçiliğinin en güzel örnekleri ile bezenir, alçı pencereleri, ocakları, sedirleri özenle yapılırdı. Bursa evleri 1950’li yıllara kadar mal sahiplerince korunmuşlar ancak, bu yüzyılda Türkiye’nin genelinde olduğu gibi başlayan yanlış yapılanma bu evlerin birer birer yıkılmasına ve yerlerini beton blokların almasına neden olmuştur.

Günümüzde Bursa evlerinden pek az da olsa örnekler bulunmaktadır. Koruma altına alınan bu evlerin başında Yenişehir’deki Şemaki Evi, Mudanya’da Tahir Paşa Konağı, Bursa’da Fatih Sultan Mehmet Evi olmak üzere Mudanya, Yenişehir, Keles ve İznik’te Bursa sivil mimarisi örneklerinden evler bulunmaktadır.

İNGİLİZCE

Complexes and religious structures in Bursa was the capital city of the Ottomans in succession with each other example of civil architecture in watching them fills a gap in the houses of Bursa.

Bursa houses XV. And XVI.yüzyıla made up of mud brick. Houses from this period have survived only Somuncu Father’s House. Wood was then replaced by adobe houses XVI.yüzyıldan Bursa. After this period, the lower floors of the houses of stone masonry, adobe or mud as a filler made of wood. Prevailed in the upper floors jointed brick and wood fillers. Mudanya three houses at the beginning of this period, the remaining houses in Bursa Uftade Muradiye Convent House and another house that survived to the present day examples.

XVIII.yüzyılın sample taken until the second half and then the restructuring of Istanbul houses the Baroque, Rococo and Empire styles of architecture influenced civil. After the restructuring begin a new phenomenon XIX.yüzyıldan noteworthy. During this period, the outer surfaces of the wood striktürlü houses, adobe walls, filling in on the Baghdadi takes precedence. At the tops of them covered with stucco. Houses of this period, wood window jambs, cornice decorations, eliböğründeler and completed them in cages. The houses are plastered surfaces, yellow, red, indigo blue and painted in colors such as green houses, and thus the characteristic appearance of Bursa has emerged.

Usually has two floors and civil architecture in Bursa, rarely, usually a three-storey house in the middle floor was added. An overview of the middle floors ceilings, small windows and is due to be easily heated in the winter they yakıştırılmıştır solid name. The ground floors of houses, stone walls and small windows, garden shows and blend. These places, called Stony kitchen, pantry, barn also added to the sections used as needed daily. Is the most important part of the upper floors of the houses, and rooms are very flashy exit from the hall opens to a hall with a ladder. At the same time as the street, but also garden cumbalarla protruding out of the rooms is associated with.

Bursa houses, each room has a separate feature. Latticed windows, the walls of the home life of the people leaning on the sofas in his spaces. Yüklükler the rooms, the deaf walls and some wooden cabinets arranged yunmalık (the toilet), also called the yıkanılan the floor bedrooms.

XIX.yüzyıla Bursa houses were built until the hall open. This hall houses rooms, sometimes I, sometimes L and sometimes show a U-type plan. Usually the rooms are large houses on both ends of the sofa. These are called U-shaped houses. Or the so-called central sofa plan type XIX.yüzyılda karnıyarık used very often.

Wooden houses in Bursa Bursa Tahtakale material was provided with so-called neighborhood retailers. Preparation houses and new material constantly makes Tahtakale’de hazırlarlardı carpenters. At the beginning of this material beams, pillars, fathers, göğüslemeler, trusses, doors, windows, frame, fringe would have decorations. This material is based on the strength of material at the home of anyone who would have been different.

Second floor houses mostly out of Bursa overhangs, an extremely mobile şahnişlerle appearance. Get out of the middle and edge of Bursa in their homes, such as double get out and get out of the triangle revealed examples of similar but still different from each other. Bursa houses the hall stairs to the roof, especially coinciding with the middle section, called Cihannüma made a flashy part. Houses of Bursa has a distinctive appearance Cihannümalı.
XIX.yüzyılda mansion called the harem and men in their homes, separated by a large size and the urban fabric of Bursa also reached an important position. Entered into two separate gates, spiral staircases, this kind of separate homes Ferris wheels, each made of two parts. For example, the guest will be served in a harem selamlıktaki prepared, put in the closet and wardrobe rotation is transmitted by turning the greeting the side. The most important part of the head men’s greeting rooms are allocated to the guests. Especially the main room of the house instead of the most scenic, tree adorned with the most beautiful examples of masonry, plaster, windows, furnaces, cedars carefully done. Bursa houses are kept by owners of the goods until the 1950s, however, as in the beginning of this century in Turkey, the collapse of the wrong one at a time and place of construction of these houses has led to a concrete block.

Nowadays, very few homes, even if there are examples in Bursa. Yenişehir Semaki House at the beginning of these houses are under protection, Mudanya Tahir Pasha Mansion, House of Fatih Sultan Mehmet in Bursa Mudanya, Larissa, Keles Bursa and Iznik houses are examples of civil architecture.

MEKAN YORUMLARI

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir



Google Maps'te aç - Yol tarifi al




Bursa Panorama
www.3dbursa.com - Tüm hakları saklıdır.
Panoramik kent tanıtım portalı



Yeni Yalova Yolu 4km. BUTTİM K.12, D.1635 Osmangazi / BURSA
Tel: 0532 407 21 96 - 3dbursa [at] gmail.com

facebook twitter google rss